achtergrond

Nieuws

Actueel

KLIMAAT: MOETEN WIJ PANIKEREN?

KLIMAAT: MOETEN WIJ PANIKEREN?

Standpunt
13 feb 2019

de eerst aangesprokenen én actief ondernemenden zijn architecten, zeker op het regionale en lokale vlak

Wie vandaag nog niet gehoord heeft van Anuna De Wever, Kyra Gantois,  Adéleaïde Charlier of Greta Thunberg, vertoefde waarschijnlijk al (als premature klimaatvluchteling ?) op planeet B.

Helaas, die planeet is er niet. En zelfs wie de actie “Youth for Climate” een beetje naïef vindt en als zeldzamer wordende  “klimaatscepticus” twijfelt aan de onrustwekkende voorspellingen en de veronderstelde oorzaken, kan niet anders dan besluiten dat we geen enkele inspanning uit de weg mogen gaan om een catastrofale toekomst te voorkomen. Want zelfs met een gezonde dosis twijfel aan oorzaak en gevolgen, moet je nog kunnen antwoorden op de vraag: wat als alle voorspellingen juist zijn? Bovendien dragen de meeste klimaatmaatregelen impliciet ook nog bij aan een gezondere en een meer duurzame leefomgeving, en dat willen we toch allemaal?

Is de toestand vandaag dermate dat we moeten beginnen panikeren? De verandering naar een maatschappij zonder enige invloed op het natuurlijke klimaat gaat misschien wel trager dan soms mogelijk is of verwacht mag worden,  maar de paniekaanval wordt waarschijnlijk mee veroorzaakt  door een gebrek aan informatie. Er is immers al heel wat werk verzet, en niet in het minst door … architecten.

Architecten, waaronder dus ook stedenbouwkundigen, spelen in deze noodzakelijke  transitie van onze leefomgeving immers een zeer belangrijke, en -op lokaal gebied- zelfs de meest  vooraanstaande rol. Niet alleen omdat woningen een zeer groot aandeel in het totaal energieverbruik hebben (en dus vandaag een grote CO2 uitstoot veroorzaken), maar ook omdat de manier van inrichting van de ruimte een grote weerslag heeft op de daarmee verbonden vereiste mobiliteit en de daarmee gepaard gaande extra CO2 productie.

Een vijfde (en daarmee het grootste aandeel) van de CO2 uitstoot in ons land komt van de (internationale) scheepvaart. De tweede grootste bron zijn de woningen met vandaag een aandeel van ongeveer 16 %. Het autoverkeer neemt met een aandeel van circa 14 % een 4-de plaats in op deze hitlijst.

Welnu, de bouwsector is er in geslaagd deze broeikasgasuitstoot van woningen te drukken met ruim 17 procent in de periode 1990-2016.  En vandaag behoren de ter beschikking staande maatregelen en innovaties  in deze sector nog steeds bij het zogenaamd laaghangend fruit, voor een betekenisvolle, snelle, betaalbare en bestendige vermindering van de aanmaak van dit gas. Laat ons op dit élan verder gaan, maar dat betekent nu meer dan ooit ook: alle hens aan dek!

Hoewel alle extra hulp nog steeds meer dan welkom is, betekent bovenstaande verandering in de voorgaande decennia dat in onze sector al heel vroeg heel wat gaande was voor het klimaatvraagstuk, zelfs ruim voordat de huidige initiatiefnemers van “Youth for Climate” geboren waren. En er staat nog heel wat op til. Vermelden we bijvoorbeeld het Team Vlaams Bouwmeester en hun ontwerpend onderzoek naar klimaatwijken en ja, met zelfs heuse pilootprojecten van energiewijken.

Ook de overheid, via  bijvoorbeeld het Departement Omgeving Vlaanderen, heeft een immer uitbreidende kennisbank met maatregelen die steden en gemeenten ondersteunt bij  een klimaatbestendige inrichting van de omgeving. Daarbij wordt niet alleen ingegrepen op de vermindering van de CO2 uitstoot om verdere klimaatverandering zo veel mogelijk te voorkomen (mitigatie), maar wordt ook ingezet op het opvangen (adaptatie) van deze veranderingen (zoals hittestress, langdurige droogte en overvloedige neerslag)

Tot slot legt ook de Europese Unie in de woningbouw verplichtende maatregelen op met het intussen welbekende  BEN-concept: het ‘Bijna-EnergieNeutraal’ bouwen, dat vanaf 2021 de standaard wordt voor nieuwbouwwoningen in Vlaanderen en in heel Europa zelfs.

 

Maar buiten deze en nog vele andere initiatieven, zullen wij als beroepsvereniging er met alle macht voor ijveren dat de middelen voor onderzoek en innovatieve ontwikkelingen in de bouw met een positief effect op de klimaatneutraliteit, voldoende sterk blijven stijgen. Enkel  een gedragsverandering zal immers helemaal niet volstaan, zonder (zelfs hopelijk disruptieve) innovaties, zijn de gestelde doelen onhaalbaar.

Minstens daarom zouden wij architecten nu al, enkel nog projecten mogen aanvaarden die op zijn minst leiden tot Bijna-Energieneutraal Bouwen. De nodige technologieën daarvoor zijn  immers al geruime ter beschikking, laat ons ze dan zonder uitzondering gebruiken en verbeteren.

Een warme oproep dus aan alle architecten, stedenbouwkundigen,… om meer ruchtbaarheid te geven aan de sterke rol die wij vervullen en aan hoe wij concreet en in belangrijke mate bijdragen aan oplossingen. Paniek, steeds een slechte raadgever, kan daardoor misschien vermeden worden.

Nieuwsbrieven

BVA nieuws september 2019 - editie 04

BVA nieuws september 2019 - editie 04 25 sep 2019

BVA nieuws juni 2019 - editie 03

BVA nieuws juni 2019 - editie 03 6 jun 2019

BVA nieuws april 2019 - editie 02

BVA nieuws april 2019 - editie 02 30 apr 2019

BVA nieuws februari 2019 - editie 01

BVA nieuws februari 2019 - editie 01 28 feb 2019

Meer nieuws

HERMAN JULT: NIEUWE BVA-VOORZITTER
HERMAN JULT: NIEUWE BVA-VOORZITTER 20 sep 2019
BVA bezoek aan de gebouwen van de Raad Van Europa op 11/10/2019
BVA bezoek aan de gebouwen van de Raad Van Europa op 11/10/2019 15 okt 2019
UIA2020RIO - 27th World Congress of Architects
UIA2020RIO - 27th World Congress of Architects 14 okt 2019
CALL FOR PROPOSALS: DEADLINE EXTENDED! 'An Architecture Guide to the UN 17 Sustainable Development Goals'
CALL FOR PROPOSALS: DEADLINE EXTENDED! 'An Architecture Guide to the UN 17 Sustainable Development Goals' 14 okt 2019
Orde van Architecten – Vlaamse Raad wil btw-tarief van 6% voor sloop en heropbouw voor heel Vlaanderen - Steun uit politieke hoek
Orde van Architecten – Vlaamse Raad wil btw-tarief van 6% voor sloop en heropbouw voor heel Vlaanderen - Steun uit politieke hoek 8 okt 2019
Emile-José Fettweis architect - tentoonstelling 12 oktober - 20 december 2019
Emile-José Fettweis architect - tentoonstelling 12 oktober - 20 december 2019 7 okt 2019
ZOOM + BONTINCK architecten wint BVA-archigoldcup Gent 2019
ZOOM + BONTINCK architecten wint BVA-archigoldcup Gent 2019 20 sep 2019
vanaf 8 oktober 2019: postgraduaatopleiding 'Mens- en milieuvriendelijk bouwen en wonen'
vanaf 8 oktober 2019: postgraduaatopleiding 'Mens- en milieuvriendelijk bouwen en wonen' 17 sep 2019 Opleiding
Brussel krijgt een hypermodern Schumanplein
Brussel krijgt een hypermodern Schumanplein 17 sep 2019
POSTGRADUAATOPLEIDING - 'Mens- en milieuvriendelijk bouwen en wonen'
POSTGRADUAATOPLEIDING - 'Mens- en milieuvriendelijk bouwen en wonen' 8 aug 2019
UIA Friendly and Inclusive Spaces Award - call for entries
UIA Friendly and Inclusive Spaces Award - call for entries 6 aug 2019 Wedstrijd
UIA- The daylight Award 2020 - Call for nominations
UIA- The daylight Award 2020 - Call for nominations 6 aug 2019
Barbara Cappochin Biennal - International Architecture Prize
Barbara Cappochin Biennal - International Architecture Prize 6 aug 2019
ACE-UIA International Conference on Design Competitions UNESCO Headquarters, Paris, 25 October 2019 Registration open
ACE-UIA International Conference on Design Competitions UNESCO Headquarters, Paris, 25 October 2019 Registration open 6 aug 2019
Results of the Baku International Architecture Award
Results of the Baku International Architecture Award 27 jun 2019
Helsinki East Urban Centre - international ideas competition 2019-2020
Helsinki East Urban Centre - international ideas competition 2019-2020 26 jun 2019 Wedstrijd
OPROEP VOOR BAUKULTUR
OPROEP VOOR BAUKULTUR 20 jun 2019
Open ideas competition - Viinikanlahti 2030 – New lakeside district in the city centre
Open ideas competition - Viinikanlahti 2030 – New lakeside district in the city centre 4 jun 2019
Oproep voor een beter milieubeleid
Oproep voor een beter milieubeleid 18 apr 2019 Standpunt
De Kamer keurt de hervorming goed van de verzekering in de bouwsector:
De Kamer keurt de hervorming goed van de verzekering in de bouwsector: 13 mei 2019
2019 World Architecture Day International Poster Design Competition
2019 World Architecture Day International Poster Design Competition 3 apr 2019
22-02-2019 lancering Stynen Academy
22-02-2019 lancering Stynen Academy 5 feb 2019
A+more jaarabonnement aan 199 euro (incl. BTW) ipv 250 euro (incl. BTW) exclusief voor BVA-leden
A+more jaarabonnement aan 199 euro (incl. BTW) ipv 250 euro (incl. BTW) exclusief voor BVA-leden 4 feb 2019 BVA ledenvoordeel
Minister Gatz maakt resultaten bekend van grootschalig onderzoek naar sociaaleconomische positie van architecten en designers
Minister Gatz maakt resultaten bekend van grootschalig onderzoek naar sociaaleconomische positie van architecten en designers 5 mrt 2018
UPA-BUA borderel van eenheidsprijzen 2017
UPA-BUA borderel van eenheidsprijzen 2017 18 apr 2017 Producten BVA ledenvoordeel
Union of international associations of architects
Union of international associations of architects 9 sep 2017 Update